Vendeliers

Het vendelen

Dat dit niet zomaar zwaaien met een vlag is moge duidelijk zijn.

Het symboliseert het afweren van het kwaad en de strijd tegen onrecht. Het is een spel van beweging met het vaandel. Steeds tweemaal links en dan tweemaal rechts om het lichaam van de vendelier. De geschiedenis van het vendelzwaaien gaat terug tot in de Middeleeuwen, toen banierdragers en vendelzwaaiers de legers vergezelden om samen met de trommelaars de vijand te imponeren en de eigen manschappen op te zwepen. Later verdween de militaire functie van het vendelzwaaien en werd het alleen nog maar beoefend door de gilden en schutterijen.

Over het ontstaan en de herkomst van het vendelzwaaien verschillen de meningen. Wel is er een duidelijk verschil te maken tussen het Klassiek en Acrobatisch (solo) vendelen.

Klassiek-vendelen, zodra de landvorst de schutters opriep, dienden zij zich op een centrale plaats te verzamelen, waarbij elke groep zijn eigen vaandel en vendel droeg. Het is wel zeker dat bij aankomst de vendels neigden voor overheden en de landvorst bij wie de schutters zich present melden. Waarschijnlijk is het, dat uit het neigen en zwaaien het huidige vendelen is voortgekomen. Vroeger mocht er alleen gevendeld worden als de schutterskoning present was.

Acrobatisch-vendelen, zoals in oeroude tijden werden tijdens de krijgsverrichtingen de vendels van het leger en zijn onderdelen meegevoerd. Deze vendels mochten nimmer ter aarde zijgen zij mochten de grond niet raken. De drager, al werd hij ook gewond, diende te zorgen dat het vendel steeds boven de hoofden der strijders zichtbaar bleef. Was de drager dodelijk gewond, dan moest een makker het vaandel overnemen, dit vaandel werd dan ook ten koste van alles tot het laatst verdedigd.

Als men het acrobatisch vendelen van tegenwoordig ziet (wat slechts door een groep van twee of drie man wordt gedaan) kan men zich voorstellen hoe een vendelier, gewond, zich kronkelt en wentelt om toch het vendel hoog te houden. In Zwitserland wordt het vendel nog hoog in de lucht geworpen om daarna handig weer te worden opgevangen. Wellicht overdragen van het vendel door een dodelijk gewonde aan zijn strijdmakker(s).

Tijdens optredens wordt het vendelkorps vergezeld door een vendelcommandant. Deze geeft de nodige commando?s om tot het vendelen te komen.

Eerste ronde: hierbij wordt tot de vendeliers gesproken.

Het steeds weer zwaaien boven het hoofd betekent: Stoere vendelier houd je kloek en sterk in de strijd, die komen gaat.

Als het vendel wordt rondgegooid in de hals betekent dit: Weer je geducht al zal dit ook je hoofd moeten kosten.

Het vendel draait om je lendenen betekent: Geef aan dit werk je kracht, lichaam en desnoods je leven.

Het vendel draait om je knieën betekent: Houdt je lenig, en je kunt ook knielen.

Het vendel zwaait om de enkels: Laat het steeds draaien, maar zorg ervoor dat ze steeds schoon en rein blijft, zoals de lelie, het symbool hiervan.